Borowik szlachetny. Dlaczego warto go jeść?

Borowik szlachetny. Dlaczego warto go jeść?

Prawdziwek, czyli borowik szlachetny, to jeden z najbardziej lubianych grzybów. Nie bez powodu w starożytnym Rzymie nazywano go mianem "bolites", które było określeniem na najsmaczniejsze rodzaje grzybów. W lasach możemy znaleźć do od czerwca do listopada. Przy zbiorach należy jednak zachować ostrożność - duża część odmian borowików nie nadaje się bowiem do jedzenia. Przeczytaj, gdzie możesz znaleźć prawdziwki, jak je rozpoznać i dlaczego warto je jeść.

Gdzie występują prawdziwki?

Prawdziwki możemy znaleźć na terenie całego kraju - zarówno w lasach iglastych, jak i mieszanych czy liściastych. Występuje on od czerwca do listopada, a jeśli miesiąc jest bardzo ciepły - znajdziemy go także w grudniu. 

Najczęściej borowiki pojawiają się pod sosnami, bukami i świerkami. Rosną w charakterystycznych kręgach okalających pień drzewa. Dzieje się tak, ponieważ grzybnia prawdzików wchodzi w reakcję z korzeniami dębów, sosen, buków i świerków. 

Grzyby te wstępują pojedynczo lub w niewielkich skupiskach - z reguły na terenach dobrze oświetlonych, na brzegach lasu lub przy ścieżkach.

Jak rozpoznać prawdziwka?

Borowik szlachetny ma kapelusz o średnicy od 6 do 25 cm. Może on przybierać barwę białą (w przypadku młodych okazów) lub brązową. Skórka kapelusza jest sucha, gładka i matowa w dotyku. W czasie deszczu może stać się lekko klejąca. 

Pod kapeluszem grzyba znajdują się białe lub kremowe rurki (w przypadku starszych grzybów mogę one przybrać barwe oliwkową), które łatwo oddzielają się od kapelusza.

Trzon prawdziwka mierzy od 5 do 20 cm - im młodszy jest okaz grzyba, tym grubszy będzie trzon. Ma on barwę białą, piaskową lub szaro-białą. Posiada charakterystyczną siateczkę koloru białego lub jasnobrązowego, która jest mocno widoczna na górze trzonu.

Miąższ borowika szlachetnego ma twardą i mięsistą konsystencję koloru białego. Po przekrojeniu miąższ nie zmienia koloru. Świeżo zebrane grzyby wydzielają przyjemny, leśny aromat.

Borowik szlachetny (prawdziwek), a inne borowiki

W naszych lasach występuje kilkanaście rodzajów borowików. Większość z nich to grzyby jadalne. Zaliczamy do nich:
  • borowiki ceglastopore,
  • borowiki królewskie,
  • borowiki usiatkowane,
  • borowiki ciemnobrązowe,
  • borowiki żółtobrązowe,
  • borowiki brzozowe,
  • borowiki sosnowe.
Przy ich zbiorach należy jednak uważać. Borowiki ceglastopore należy spożywać jedynie po wcześniejszej obróbce termicznej - w przeciwnym wypadku może on wywołać problemy żołądkowo-jelitowe.

Wyróżniamy również borowiki niejadalne. Cechą, która wyróżnia jest spośród innych grzybów jest fakt, że błękitnieją po przełamaniu. 

Do borowików niejadalnych zaliczamy:
  • borowiki szatańskie,
  • borowiki korzeniaste,
  • borowiki purpurowe,
  • borowiki ponure.

Dlaczego warto jeść prawdziwki?

Borowik szlachetny w 80% składa się z wody, jednak posiada również sporo składników odżywczych. Znajdziemy w nim między innymi witaminę A, witaminy z grupy B, witaminę C, D oraz E. Zawiera on również wiele soli mineralnych, białka i cukrów a także magnez, żelazo, fosfor i potas.

Po te grzyby powinny sięgnąć osoby będące na diecie wegańskiej, gdyż zawarte w borowikach białko składa się z doskonale przyswajanych przez człowieka aminokwasów egzogennych. Warto jednak pamiętać, aby nie podawać ich dzieciom i osobom starszym, gdyż zawarta w nich chityna jest ciężkostrawna.

Prawdziwki ze względu na swoje walory smakowe i bogate wartości odżywcze mają szerokie zastosowanie kulinarne. Możemy je suszyć, dodawać do sałatek, zup, sosów lub farszów. Świetnie sprawdzą się również jako dodatek do mięsa lub marynowane w zalewie octowej. Możemy je również dodać do świątecznego bigosu.

Oceń artykuł (0)
0.0
Komentarze
Dodaj komentarz